Azərbaycan millisi Millətlər Liqasının yeni mövsümünə Litva ilə səfərdə 1:1 hesablı heç-heçə ilə başlayıb.
İdman.Biz xəbər verir ki, meydan sahibləri doqquzuncu dəqiqədə Armadas Kuçisin penaltidən vurduğu qolla hesabı açıblar. Azərbaycan isə çox gözləməyib: 14-cü dəqiqədə Mahir Emreli tarazlığı bərpa edib. Bundan sonra hesab dəyişməyib.
Nəticəni uğursuz saymaq çətindir. Yeni tsikldə ilk rəsmi oyun, səfər qarşılaşması, erkən buraxılan qol – belə şəraitdə heç-heçə normal nəticədir. Ancaq daha maraqlı məqam Azərbaycan millisinin bu oyuna hansı taktiki yanaşma ilə çıxmasıdır.
Beş müdafiəçi sadəcə vizual təəssürat deyildi
Start heyətində həqiqətən də bir anda beş müdafiəçi profilli futbolçu yer almışdı: Rüfət Abbasov, Rəhman Daşdəmirov, Bədavi Hüseynov, Rahil Məmmədov və Tellur Mütəllimov.
Qapıda Emil Balayev çıxış edirdi. Orta xətdə Abdulla Xaybulayev, Emil Səfərov və Aleksey İsayev yer almışdı. Daha öndə Mahir Emreli, hücumun sivri ucunda isə Renat Dadaşov qərarlaşmışdı.
Statistik platformalar Azərbaycanın start düzülüşünü 5-4-1 kimi göstəriblər. Top rəqibdə olanda bu təsvir kifayət qədər dəqiq idi: Dadaşov ön xətdə qalır, Emreli daha aşağı enir, cinah müdafiəçiləri isə beş nəfərlik müdafiə xəttinə qoşulurdular.
Topa sahib olarkən struktur təbii ki, daha çevik olurdu – Mütəllimov və Abbasov irəli çıxır, Emreli Dadaşova yaxınlaşırdı. Buna görə Azərbaycan bütün 90 dəqiqəni yalnız “qapalı” 5-4-1 sxemi ilə oynadı demək düzgün olmaz.
Amma başlanğıc ideyanın açıq şəkildə ehtiyatlı olduğu görünürdü.
Biz kimə qarşı bu qədər ehtiyatlı oynayırdıq?
Əsas sual da məhz burada yaranır.
Azərbaycan FIFA reytinqində 126-cı, Litva isə 149-cu yerdədir. Arada 23 pillə fərq var. Əlbəttə, bu, meydanda avtomatik üstünlük demək deyil. Litvanın xarici çempionatlarda oynayan bir sıra futbolçuları var və komanda evdə çıxış edirdi.
Amma Litvanı elə bir rəqib kimi qəbul etmək də çətindir ki, ona qarşı ilk dəqiqədən maksimum müdafiə yönümlü model seçmək mütləq zərurət olsun.
Üstəlik, oyunun özü göstərdi ki, komandalar arasında böyük fərq yoxdur.
Yekun statistikada zərbələr 9:9, topa sahibolma təxminən 53:47 Litvanın xeyrinə, künc zərbələri isə 0:2 Azərbaycanın üstünlüyü ilə olub.
Yəni Azərbaycan öz cərimə meydançası ətrafında 90 dəqiqə müdafiə olunmayıb.
Əksinə, hesab 1:1 olduqdan sonra milli uzun müddət bərabər səviyyədə oynayıb və bəzi epizodlarda Litvanı özü müdafiəyə məcbur edib.
Məhz buna görə məntiqli sual yaranır: əgər bu Litva ilə bərabər oynaya biliriksə, niyə başlanğıcdan qapımızı bu qədər çox sığortalamaq lazım idi?
Ehtiyat oyunçular skamyası daha cəsarətli futbol oynamağa imkan verirdi
Start seçimi ehtiyat oyunçulara baxanda daha da maraqlı görünür.
Matça ehtiyatda Emin Mahmudov, Toral Bayramov, Musa Qurbanlı, Vüsal İsgəndərli və topa sahibolma, hücum quruculuğu baxımından komandaya əlavə keyfiyyət verə biləcək digər futbolçular başlayıblar.
Mahmudov milli komandada son ötürmə verə, cərimə meydançası kənarından təhlükəli zərbə endirə və mövqeli hücumların təşkilində məsuliyyət götürə bilən azsaylı oyunçulardandır.
Toral Bayramov cinahda irəliyə daha çox həcm verə bilər.
Qurbanlı isə hücumun mərkəzi üçün daha bir tamhüquqlu seçimdir.
Sonda Abbasov bu resursların bir hissəsindən istifadə etdi. Fasilədə Emil Səfərovu Rüfət Abdullazadə əvəzlədi, 60-cı dəqiqədə isə Rüfət Abbasovla Renat Dadaşovun yerinə Toral Bayramov və Musa Qurbanlı meydana çıxdılar. Daha sonra Vüsal İsgəndərli də oyuna qoşuldu.
Xüsusilə Abbasovun Bayramovla əvəzlənməsi diqqət çəkir: beş nominal müdafiəçidən biri daha çox hücuma meylli futbolçu ilə əvəz olundu.
Yəni oyun irəlilədikcə məşqçilər korpusu özü də daha cəsarətli varianta keçdi.
Bəs ehtiyatlılıq tamamilə mənasız idimi?
Ayxan Abbasovun lehinə də arqumentlər var.
Litva artıq bir neçə gün əvvəl rəsmi oyun keçirmişdi, Azərbaycan isə turnirə yeni başlayırdı. Meydan sahibləri doğma tribunalar önündə oynayır və matça çox aqressiv başlamışdılar – artıq doqquzuncu dəqiqədə penalti qazandılar.
Üstəlik, qrupdakı əsas rəqiblə səfərdə ən azı uduzmamaq vacib idi. Qrup cəmi üç komandadan ibarətdir və Kaunasdakı məğlubiyyət Azərbaycanın turnir vəziyyətini dərhal çətinləşdirə bilərdi.
Bu baxımdan ehtiyatlı start başadüşüləndir.
Amma futbol təkcə nəticədən yox, risklə mümkün qazanc arasındakı balansdan da ibarətdir.
Hesab 1:1 olduqdan sonra məlum oldu ki, Litva Azərbaycanı fasiləsiz şəkildə müdafiəyə məcbur etmir. Statistik göstəricilər də oyunun demək olar ki, bərabər keçdiyini göstərir.
Emreli yenə göstərdi ki, ona qapıya yaxın olmaq lazımdır
Ayrıca Mahir Emrelinin roluna toxunmaq lazımdır.
Formal olaraq o, Dadaşovdan daha aşağı mövqedə oynayır və xətlər arasında böyük həcmdə iş görürdü. Amma milli üçün ən təhlükəli Emreli məhz rəqib qapısına yaxın olanda olur.
14-cü dəqiqədə baş verən epizod bunu bir daha göstərdi. Erkən buraxılan qoldan sonra Azərbaycanı oyuna məhz Emreli qaytardı.
Bir ifadəli mərkəz hücumçusu ilə oynayarkən Mahiri onun ən təhlükəli olduğu zonadan həddən artıq uzaqlaşdırmaq riski yaranır.
Bu baxımdan cavab oyunu ərəfəsində məşqçilər korpusu üçün daha bir sual ortaya çıxır: Emrelidən demək olar əlavə yarımmüdafiəçi kimi istifadə etmək daha doğrudur, yoxsa onu rəqibin cərimə meydançasına yaxınlaşdırmaq?
Nəticə qəbulolunandır, amma suallar qalır
Kaunasdakı heç-heçə faciə deyil. Əksinə, turnir baxımından Azərbaycan qrupdakı taleyini öz əlində saxlayır.
Litva iki oyundan sonra dörd xal toplayıb, Azərbaycan isə bir görüşdən bir xala malikdir. Artıq oktyabrın 4-də komandalar yenidən qarşılaşacaqlar – bu dəfə Bakıda.
Məhz ev oyunu əsas suala daha aydın cavab verə bilər.
Əgər Azərbaycan FIFA reytinqində 149-cu olan Litvaya qarşı Bakıda da beş müdafiəçi ilə meydana çıxsa, onda artıq söhbət səfər ehtiyatlılığından yox, hazırkı məşqçilər korpusunun baza futbol fəlsəfəsindən gedəcək.
Kaunasda ehtiyatlılıq məğlubiyyətdən qaçmağa kömək etdi.
Amma oyunun özü başqa bir məqamı da göstərdi: bəlkə də Azərbaycan daha cəsarətli ola bilərdi.
